پنجم : رواياتى كه منسوب به عكرمه است وى اولى الامر را بر ابو بكر و عمر تطبيق كرده و كلبى نيز آن را ابو بكر ، عمر ، عثمان ، امام على و ابن مسعود ، منطبق مىداند . « 1 » ششم : اولى الامر همان افرادى هستند كه خداوند در آيه قبل دستور داده امانات را به آنان بسپارند و فرمود إِنَّ اللَّهَ يَأْمُرُكُمْ أَنْ تُؤَدُّوا الْأَماناتِ إِلى أَهْلِها . . . ؛ « خداوند به شما دستور مىدهد امانات را به اهلش بسپاريد . . . » . سيوطيه به نقل از مكحول ( از تابعين م / 113 ق . ) روايتى را در اين زمينه نقل مىكند كه مىگويد : اين آيه درباره حاكمان و كسانى كه امور مردم را به عهده دارند و در آيه قبل به آن اشاره شده ، مىباشد . « 2 » طبرى نيز به همين معنا حديثى را از زيد بن أسلم ( از تابعين م / 136 ق ) نقل مىكند ، وى اولى الامر را به سلاطين معنا كرده است . « 3 » اهل سنت روايات فراوانى ديگر در ذيل اين آيه نقل كرده‌اند ليكن اين احاديث در مقام بيان شأن نزول آيه يا تفسير و تبيين « اولى الامر » نيست از جمله آنها احاديثى است كه در آنها سفارش رسول خدا صلّى اللّه عليه و آله و سلّم به فرمانبردارى از اميران منصوب خود آمده است . سيوطى به نقل از ابن ابى شيبة ، بخارى ، مسلم ، ابن جرير و ابن ابى حاتم از ابو هريره نقل كرده كه پيامبر خدا صلّى اللّه عليه و آله و سلّم چنين فرموده‌اند : من أطاعني فقد أطاع اللّه و من أطاع أميري فقد أطاعني و من عصاني فقد عصى اللّه و من عصى أميري فقد عصاني . « 4 » باز اين حديث كه از رسول خدا صلّى اللّه عليه و آله و سلّم در خطبه حجة الوداع نقل مىكنند كه فرمود : اتقوا اللّه و صلوا رحمكم . . . و أطيعوا ذا أمركم تدخلوا جنة ربّكم . « 5 »

--> ( 1 ) . تفسير طبرى ، ج 4 ، ص 149 ؛ معالم التنزيل ، ج 1 ، ص 445 ؛ تفسير قرطبى ، ج 5 ، ص 259 ؛ الدر المنثور ، ج 4 ، ص 575 ( 2 ) . الدر المنثور ، ج 2 ، ص 574 ، احتمال دارد « مكحول » مورد نظر در اين روايت ، مكحول الأزدى العتكى باشد كه متوفاى 210 ق است . ر . ك : تهذيب الكمال ، ج 28 ، ص 481 ( 3 ) . تفسير طبرى ، ج 4 ، ص 148 ( 4 ) . الدر المنثور ، ج 2 ، ص 574 ( 5 ) . معالم التنزيل ، ج 1 ، ص 445 و نيز ر . ك : الدر المنثور ، ج 2 ، ص 574 . « سيوطى به نقل از احمد